بخش 6 - نور و بازتابش

نور انرژي است كه به كمك آن مي توانيم اجسام را ببينيم. به موادي كه از خود نور توليد مي كنند چشمه نور مي گوئيم. نور از همه اجسام عبور نمي كند. اما اجسامي مانند شيشه، آب و هوا نور را از خود عبور مي دهند كه به آنها شفاف مي گوئيم.

اما اجسامي كه نور را از خود عبور نمي دهند، مانند چوب و سنگ اجسام كدر ناميده مي شوند. هرچه سطح يك جسم هم صاف تر باشد، باز تابش نور آن هم بيشتر است.
تصوير هر جسم در آينه تخت اندازه همان جسم است. اگر نور به آينه برخورد كند، باز مي گردد كه به اين پديده بازتابش نور مي گوئيم. هر چه زاويه بين دو آينه تخت كمتر شود، تعداد تصاوير بيشتر است. نور در هنگام برخورد به آينه صاف، بازتاب منظم دارد و در صورت برخورد به سطح ناصاف مثل مقوي، بازتابي نامنظم دارد. وقتي نور به جسمي بر مي خورد، قسمتي از آن باز مي گردد و به چشم ما بر مي گردد و همين نور بازتاب شده باعث ديدن آن جسم توسط ما مي شود.
جسمي كه به رنگ سياه باشد، نور را تقريباً بازتاب نمي دهد. با آينه مي توانيم تصوير چيزهايي را كه به طور مستقيم نمي توانيم ببينيم را مشاهده كنيم. مانند راننده اتومبيل كه به كمك آيند پشت خود را مي بيند.

آينه ها بر سه نوع هستند :
1- آينه تخت
2- آينه فرو رفته
3- آينه بر آمده

در آينه فرو رفته تصوير بزرگ تر از جسم و در آينه برآمده تصوير كوچك تر از جسم منعکس مي شود.
در زيردريائي ها براي ديدان اجسام در سطح آب از چشم زيردريايي استفاده مي كنند، كه پريسكوپ نام دارد.
كوره آفتابي هم وسيله اي است كه از يك آينه فرو رفته بسيار بزرگ تشكيل شده است و براي استفاده از انرژي گرمايي خورشيد به كار مي رود. تصوير ما در درون يك قاشق به صورت وارونه و كوچك تر از خودمان مي افتد و تصوير ما در پشت قاشق مستقيم و بزرگ تر به نظر مي رسد.

پرسش هاي بخش 6
1- در كداميك از مكان هاي زير آينه بر آمده استفاده مي كنند؟

خياطي
آرايشگاه ها
سرپيچ هاي جاده ها
كوره آفتابي

2 - كداميك از موارد زير در بازتابش نور مؤثر نيست؟

صافي اجسام
زبري اجسام
كلفتي اجسام
رنگ اجسام

3 - در كداميك از مواد زير نور عبور نمي كند؟

هوا
آب
آينه
شيشه

4 - در پريسكوپ از چه آينه اي استفاده مي شود؟

تخت
فرورفته
برآمده
كروي

5- هر قدر زاويه بين دو آينه را بازتر كنيم تعداد تصويرها ….... مي شود.

بيشتر
كمتر
تفاوتي ندارد
بزرگ تر

6 - كوره آفتابي به چه منظور ساخته مي شود؟

براي گرم كردم محيط
براي تفريح و سرگرمي
براي بهتر ديدن خورشيد
براي استفاده از انرژي گرمايي خورشيد

پرسش هاي تشريحي:
1- نور چيست؟ و چه خواصي دارد؟

يك نوع انرژي است كه حركت مي كند و موجب ديدن اجسام مي شود.

2- بازتابش نور چيست؟

وقتي نور به جسمي برخورد مي كند و برگشت پيدا مي كند، به اين پديده بازتابش نور مي گوئيم.

3- چه اجسامي پس از بازتابش نور، تصوير توليد مي كنند؟

اجسامي كه سطح آنها صاف است مثل آينه و فلزات براق. در آب و شيشه هم تصوير ايجاد مي شود.

4- جسمي در فاصله 20 سانتي متري آينه قرار دارد. فاصله جسم تا تصوير چقدر است؟

فاصله جسم تا تصوير دو برابر فاصله جسم تا آينه است يعني 40 سانتي متر.

5- وقتي آينه به صورت فرو رفته باشد، چه تغييري مي كند؟ و براي چه كارهايي از آينه فرو رفته استفاده مي شود؟

تصوير بزرگ تر مي شود. وقتي بخواهند تصوير را بزرگ تر نشان دهند مثل عمل جراحي

7- براي افزايش نور و گرما از چه نوع آينه اي استفاده مي كنيم؟

آينه فرو رفته

8- براي آنكه جسمي ديده شود چه شرايطي لازم است؟

بايد نور به طور كامل بازتاب نمايد

9- در گذشته انسان ها چگونه تصوير خود را مي ديدند؟

در سنگ هاي صاف و صيقلي